ដូចម្តេចដែលហៅថាទស្សនវិជ្ជាសីលធម៌ ឬសីលវិជ្ជា?

សីលវិជ្ជា គឺជាការសិក្សាអំពីអ្វីមួយដែលខុស ឬត្រូវនូវក្នុងទង្វើរបស់មនុស្ស និងការស្វែងរកជីវិតប្រកបដោយកុសល។ សីលវិជ្ជា ជាការសិក្សាជាសំខាន់ទៅលើគោលការណ៍សីលធម៌ ច្បាប់នៃការប្រព្រឹត្ត ឬប្រព័ន្ធផ្សេងៗដែលគេគួរតែប្រព្រឹត្តតាមយ៉ាងម៉ត់ចត់។

និយមន័យនៃសីលធម៌ ឬទស្សនវិជ្ជាសីលធម៌ សីលវិជ្ជា តាមបរិបទពិស្តារ៖ នៅក្នុងវិស័យទស្សនវិជ្ជា ពាក្យថា «សីលវិជ្ជា» គឺជារង្វាស់ និងជាវិទ្យាសាស្ត្រដ៏ស៊ីជម្រៅមួយ ដែលសិក្សាស្រាវជ្រាវជាចម្បងទៅលើប្រព័ន្ធគំនិត គោលការណ៍សីលធម៌ និងច្បាប់នៃការប្រព្រឹត្តទាំងឡាយណាដែលមនុស្សជាតិគួរតែអនុវត្តតាមយ៉ាងម៉ត់ចត់បំផុតនៅក្នុងសង្គម។ វាជាមុខវិជ្ជាដែលចូលខ្លួនមកវិភាគ វែកញែក និងកាត់សេចក្តីយ៉ាងលម្អិតទៅលើរាល់សកម្មភាព ឬទង្វើរបស់មនុស្សថា តើទង្វើមួយណាជាទង្វើខុស ហើយទង្វើមួយណាជាទង្វើត្រូវ? អ្វីជាអំពើល្អ ហើយអ្វីជាអំពើអាក្រក់?។ លើសពីនេះទៅទៀត គោលបំណងចុងក្រោយដ៏ឧត្តុង្គឧត្តមនៃសីលវិជ្ជា គឺមិនមែនគ្រាន់តែជាការបង្កើតច្បាប់ហាមឃាត់នោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជាការជួយតម្រង់ទិស និងជាការស្វែងរកនូវ «ខ្នាតតម្រាយជីវិតមួយដ៏ប្រកបដោយកុសលភាព» ពោលគឺការណែនាំមនុស្សឱ្យស្គាល់ពីរបៀបរស់នៅដែលមានតម្លៃ មានកិត្តិយស និងកសាងនូវសុភមង្គលដ៏ពិតប្រាកដសម្រាប់ខ្លួនឯងផង និងសម្រាប់សហគមន៍ដែលខ្លួនរស់នៅផងដែរ។

សរុបសេចក្តីសង្ខេប៖ ចម្លើយនេះចង់បញ្ជាក់ថា សីលធម៌ ឬសីលវិជ្ជា មិនមែនជាទ្រឹស្តីទទេៗឡើយ ប៉ុន្តែវាគឺជា ផែនទីត្រីវិស័យនៃចរិយាមារយាទរបស់មនុស្ស។ វាដើរតួជាអ្នកសិក្សាបែងចែកដាច់ស្រឡះរវាង អំពើខុសនិងអំពើត្រូវ និងជាឧបករណ៍ដុសខាត់ស្មារតីមនុស្សឱ្យចេះប្រព្រឹត្តតែអំពើល្អ ដើម្បីទទួលបាននូវ ជីវិតមួយដ៏មានតម្លៃ និងពោរពេញដោយកុសលធម៌ នៅក្នុងសង្គមជាតិ។